ମହତ୍ତ୍ୱ
ଛଠ ପୂଜା ହେଉଛି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦେବତା ଏବଂ ଛଠି ମାୟାଙ୍କ ପ୍ରତି କୃତଜ୍ଞତା ଜଣାଇ ପାଳନ କରାଯାଉଥିବା ଏକ ଚାରି ଦିନିଆ ପର୍ବ, ଯେଉଁଥିରେ ସୁଖ, ସମୃଦ୍ଧି ଏବଂ ସନ୍ତାନ ପ୍ରାପ୍ତି ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରାଯାଏ। ଏହା ବିହାର, ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ, ପୂର୍ବ ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶ ଏବଂ ନେପାଳର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଲୋକ ପର୍ବ।
କଠୋର ନିୟମ ଏବଂ ପବିତ୍ରତା ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଏହି ପୂଜା, ହିନ୍ଦୁଧର୍ମର ସବୁଠାରୁ କଠିନ ବ୍ରତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ।
ପୂଜା ବିଧି
ଏହି ଚାରି ଦିନକୁ ନହାୟ ଖାୟ, ଖର୍ଣ୍ଣା, ସନ୍ଧ୍ୟା ଅର୍ଘ୍ୟ (ଅସ୍ତଗାମୀ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପୂଜା) ଏବଂ ଉଷା ଅର୍ଘ୍ୟ (ଉଦୟମାନ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପୂଜା) କୁହାଯାଏ। ଭକ୍ତମାନେ ନିର୍ଜଳା ଉପବାସ ରହନ୍ତି ଏବଂ ନଦୀ କୂଳରେ କିମ୍ବା ଘାଟରେ ପାଣିରେ ଠିଆ ହୋଇ ଠେକୁଆ ଓ ଫଳ ସହ ଅର୍ଘ୍ୟ ପ୍ରଦାନ କରି ପୂଜା ଅର୍ଚ୍ଚନା କରନ୍ତି।
ତିଥି ନିର୍ଧାରଣ
ମୁଖ୍ୟ ସନ୍ଧ୍ୟା ଅର୍ଘ୍ୟ କାର୍ତ୍ତିକ ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷ ଷଷ୍ଠୀ ତିଥିରେ ପଡ଼ିଥାଏ ଏବଂ ପରଦିନ ସକାଳେ ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ ସମୟରେ ଉଷା ଅର୍ଘ୍ୟ ଦିଆଯାଏ; ଅର୍ଘ୍ୟର ସମୟ ଆପଣଙ୍କ ସ୍ଥାନୀୟ ସୂର୍ଯ୍ୟାସ୍ତ ଏବଂ ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ ଅନୁଯାୟୀ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ହୁଏ।