ଓଣମ (ତିରୁଓଣମ) ପର୍ବ: ମହତ୍ତ୍ୱ, ରୀତିନୀତି, ପୁରାଣ ଏବଂ ପାଳନ
ଓଣମ, ଯାହାକୁ ତିରୁଓଣମ ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଯାଏ, କେରଳର ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଶସ୍ୟ ଅମଳ ପର୍ବ ଏବଂ ଭାରତର ସବୁଠାରୁ ଜୀବନ୍ତ ସାଂସ୍କୃତିକ ଉତ୍ସବ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ। ଏହା ମାଲାୟାଲମ୍ ମାସ ଚିଙ୍ଗମ୍ (ଅଗଷ୍ଟ-ସେପ୍ଟେମ୍ବର) ରେ ପଡ଼ିଥାଏ ଏବଂ ପୌରାଣିକ ରାଜା ମହବଳିଙ୍କ ବାର୍ଷିକ ଆଗମନକୁ ସୂଚିତ କରେ।
ଯଦିଓ ଏହା ହିନ୍ଦୁ ପରମ୍ପରାରେ ଅଧାରିତ ଏବଂ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ବାମନ ଅବତାର ସହିତ ଜଡ଼ିତ, ତଥାପି କେରଳର ସମସ୍ତ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ଲୋକ ଏବଂ ବିଶ୍ୱରେ ବାସ କରୁଥିବା ମାଲାୟାଲୀମାନେ ଏହାକୁ ଏକତା, ସମୃଦ୍ଧି ଏବଂ ସାଂସ୍କୃତିକ ଗର୍ବର ପର୍ବ ଭାବରେ ପାଳନ କରନ୍ତି।
ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ମହତ୍ତ୍ୱ
ଓଣମ ରାଜା ମହବଳିଙ୍କ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ଯୁଗକୁ ସ୍ମରଣ କରେ, ଯିଏ ଜଣେ ନ୍ୟାୟପ୍ରିୟ ଏବଂ ଉଦାର ଅସୁର ରାଜା ଥିଲେ; ତାଙ୍କ ଶାସନ କାଳରେ ସମାନତା, ସମୃଦ୍ଧି ଥିଲା ଏବଂ ଦାରିଦ୍ର୍ୟ କିମ୍ବା ଭେଦଭାବର ଅଭାବ ଥିଲା। ପୁରାଣ ଅନୁସାରେ, ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ବାମନ (ଜଣେ ବାମନ ବ୍ରାହ୍ମଣ) ରୂପରେ ଅବତାର ଗ୍ରହଣ କରି ମହବଳିଙ୍କୁ ପାତାଳ ଲୋକକୁ ପଠାଇଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ରାଜାଙ୍କ ଭକ୍ତି ଏବଂ ପ୍ରଜାଙ୍କ ପ୍ରେମରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ବିଷ୍ଣୁ ମହବଳିଙ୍କୁ ବର୍ଷକୁ ଥରେ କେରଳକୁ ଆସି ନିଜ ପ୍ରଜାମାନଙ୍କୁ ଭେଟ କରିବା ପାଇଁ ବରଦାନ ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ। ଓଣମ ଏହି ବାର୍ଷିକ ଆଗମନର ଉତ୍ସବ।
ଏହି ପର୍ବଟି ଧାନ ଅମଳ ସମୟ ସହିତ ମଧ୍ୟ ସଂଯୁକ୍ତ, ଯାହା ପ୍ରକୃତିର ପ୍ରଦାନ ଏବଂ ଚାଷୀମାନଙ୍କର କଠିନ ପରିଶ୍ରମ ପାଇଁ କୃତଜ୍ଞତା ଜଣାଇବାର ଏକ ସୁଯୋଗ।
ରାଜା ମହବଳିଙ୍କ ପୁରାଣ
ରାଜା ମହବଳି ତାଙ୍କର ଧର୍ମପରାୟଣତା ଏବଂ ଉଦାରତା ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଥିଲେ। ତାଙ୍କର ବଢୁଥିବା ଶକ୍ତି ଏବଂ ଲୋକପ୍ରିୟତା ଦେଖି ଦେବତାମାନେ ଚିନ୍ତିତ ହୋଇଥିଲେ, ଯେଉଁଥିପାଇଁ ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁ ବାମନ ଅବତାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ଜଣେ ଯୁବ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ବେଶରେ ବାମନ ରାଜା ମହବଳିଙ୍କୁ ତିନି ପାଦ ଜମି ମାଗିଥିଲେ। ରାଜା ଏଥିରେ ସମ୍ମତି ପ୍ରକାଶ କରିବା ପରେ, ବାମନ ବିଶ୍ୱରୂପ ଧାରଣ କରି ଦୁଇ ପାଦରେ ପୃଥିବୀ ଏବଂ ଆକାଶକୁ ଆବୃତ କରିଦେଲେ। ତୃତୀୟ ପାଦ ପାଇଁ ମହବଳି ନିଜ ମୁଣ୍ଡକୁ ଅର୍ପଣ କଲେ। ବିଷ୍ଣୁ ତାଙ୍କୁ ପାତାଳକୁ ପଠାଇଲେ, କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କର ନମ୍ରତାରେ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇ ବର୍ଷକୁ ଥରେ ଫେରିବାକୁ ଅନୁମତି ଦେଲେ। ଓଣମ ହେଉଛି କେରଳର ଲୋକମାନେ ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରିୟ ରାଜାଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିବା ଏକ ଆନନ୍ଦମୟ ସ୍ୱାଗତ।
ରୀତିନୀତି ଏବଂ ପାଳନ
ଓଣମ ଏକ ଦଶ ଦିନିଆ ପର୍ବ, ଯେଉଁଥିରେ ପ୍ରତିଦିନର ନିଜସ୍ୱ ମହତ୍ତ୍ୱ ରହିଛି। ଏହାର ମୁଖ୍ୟ ଆକର୍ଷଣଗୁଡ଼ିକ ହେଲା:
ପୂକାଲମ (ଫୁଲ କାର୍ପେଟ)
ପରିବାରମାନେ ସେମାନଙ୍କ ଘରର ପ୍ରବେଶଦ୍ୱାରରେ ସୁନ୍ଦର ଫୁଲର ରଙ୍ଗୋଲି ତିଆରି କରନ୍ତି, ଯାହା 'ଅଥମ' ଦିନରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ତିରୁଓଣମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରତିଦିନ ବଡ଼ ଏବଂ ଅଧିକ ସୁନ୍ଦର ହୋଇଥାଏ। ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ଯେ ପୂକାଲମ ରାଜା ମହବଳିଙ୍କୁ ସ୍ୱାଗତ ଜଣାଏ।
ଓଣମ ସାଦ୍ୟ
କଦଳୀ ପତ୍ରରେ ପରିବେଷଣ କରାଯାଉଥିବା ଏକ ଭବ୍ୟ ନିରାମିଷ ଭୋଜି ଏହି ପର୍ବର ମୁଖ୍ୟ ଆକର୍ଷଣ। ଏଥିରେ ସାଧାରଣତଃ ଭାତ, ଅନେକ ପ୍ରକାରର ପାର୍ଶ୍ୱ ତରକାରୀ (ଯେପରିକି ଅବିୟାଲ୍, ଓଲାନ, ଥୋରାନ, ସମ୍ବାର, ରସାମ, ଆଚାର ଏବଂ ପାପାଡ଼) ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ପାୟସାମ (ମିଠା ଖିରି) ରହିଥାଏ। ତିରୁଓଣମ ଦିନ ସବୁଠାରୁ ଭବ୍ୟ ସାଦ୍ୟର ଆନନ୍ଦ ନିଆଯାଏ।
ଓଣକୋଡି
ନୂତନ ପାରମ୍ପରିକ ପୋଷାକ ପିନ୍ଧାଯାଏ, ବିଶେଷ କରି ତିରୁଓଣମ ଦିନ, ଯାହା ନବୀକରଣ ଏବଂ ଏହି ଅବସର ପ୍ରତି ସମ୍ମାନର ପ୍ରତୀକ।
ସାଂସ୍କୃତିକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ
ସାପ ନୌକା ଶିଖର (ଭାଲମ୍ କାଲି), ପୁଲିକାଲି (ବାଘ ନୃତ୍ୟ), କାଇକୋଟିକାଲି ଏବଂ ତିରୁଭାତିରକାଲି (ସାମୂହିକ ନୃତ୍ୟ), କଥକଳି ପ୍ରଦର୍ଶନ ଏବଂ ପାରମ୍ପରିକ ଖେଳଗୁଡ଼ିକ ଏହି ଉତ୍ସବର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶ। ତ୍ରିପୁନିତୁରାର 'ଅଥାଚାମୟମ୍' ଶୋଭାଯାତ୍ରା ଅନେକ ସ୍ଥାନରେ ଏହି ପର୍ବର ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଆରମ୍ଭକୁ ସୂଚିତ କରେ।
ତିରୁଓଣମ ଦିନ, ସକାଳୁ ସକାଳେ ଘର ସଫା କରାଯାଏ, ଦୀପ ଜାଳାଯାଏ, ପ୍ରାର୍ଥନା କରାଯାଏ ଏବଂ ରାଜା ମହବଳି ଆସୁଛନ୍ତି ଏହି ବିଶ୍ୱାସରେ ପରିବାରମାନେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ଭବ୍ୟ ଭୋଜିର ଆନନ୍ଦ ନିଅନ୍ତି।
ଗଭୀର ବାର୍ତ୍ତା
ଓଣମ ହେଉଛି ସମାନତା, ଉଦାରତା ଏବଂ ଏକ ନ୍ୟାୟପୂର୍ଣ୍ଣ ସମାଜର ଆଦର୍ଶର ଉତ୍ସବ। ଏହା ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଏପରି ଏକ ସମୟକୁ ମନେ ପକାଇଦିଏ ଯେତେବେଳେ ସମୃଦ୍ଧି ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବଣ୍ଟା ହୋଇଥିଲା ଏବଂ କେହି ଅଭାବରେ ପଡ଼ିନଥିଲେ। ପୁରାଣରୁ ଅପରଂ, ଏହି ପର୍ବ ଖାଦ୍ୟ, ଫୁଲ, ସଙ୍ଗୀତ, ନୃତ୍ୟ ଏବଂ ସାମୂହିକ ଆନନ୍ଦ ମାଧ୍ୟମରେ ପରିବାର ଏବଂ ସମାଜକୁ ଏକାଠି କରେ। ଏହା କେରଳର ସାଂସ୍କୃତିକ ପରିଚୟ ଏବଂ ଆତିଥ୍ୟ ଏବଂ ଏକତାର ସ୍ଥାୟୀ ମୂଲ୍ୟବୋଧର ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପ୍ରକାଟନ।
ଭବ୍ୟ ସାଦ୍ୟ, ବଢୁଥିବା ପୂକାଲମ କିମ୍ବା ସାଧାରଣ ପାରିବାରିକ ମିଳନ ମାଧ୍ୟମରେ ପାଳନ କରାଯାଉ, ଓଣମ ଆଶା, କୃତଜ୍ଞତା ଏବଂ ଜଣେ ପ୍ରିୟ ରାଜାଙ୍କ ଆନନ୍ଦମୟ ପ୍ରତ୍ୟାବର୍ତ୍ତନର ପର୍ବ ଭାବରେ ରହିଛି।
ତାରିଖ କିପରି ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ହୁଏ
ମାଲାୟାଲମ୍ ମାସ ଚିଙ୍ଗମରେ ଯେତେବେଳେ ତିରୁଓଣମ ନକ୍ଷତ୍ର ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ, ସେତେବେଳେ ଓଣମ ପାଳନ କରାଯାଏ। ପାରମ୍ପରିକ କେରଳ ପଞ୍ଜିକା ଅନୁସାରେ, ଦିନର ଉପଯୁକ୍ତ ସମୟରେ ଏହି ନକ୍ଷତ୍ରର ଉପସ୍ଥିତି ଆଧାରରେ ମୁଖ୍ୟ ଦିନ (ତିରୁଓଣମ) ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ହୁଏ।