ਮਹੱਤਵ
ਹਨੁਮਾਨ ਜਯੰਤੀ ਭਗਵਾਨ ਹਨੁਮਾਨ ਜੀ ਦੇ ਜਨਮ ਦਿਨ ਵਜੋਂ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਭਗਵਾਨ ਰਾਮ ਦੇ ਪਰਮ ਭਗਤ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹਨੁਮਾਨ ਜੀ ਬਲ, ਹੌਸਲੇ, ਭਗਤੀ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਕਾਮ ਸੇਵਾ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹਨ। ਜੀਵਨ ਵਿੱਚੋਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਚੇਤ ਦੀ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਨੂੰ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਕੁਝ ਖਾਸ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਹੋਰ ਮਿਤੀਆਂ 'ਤੇ ਵੀ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਧਾਰਮਿਕ ਰੀਤਾਂ
ਭਗਤ ਜਨਾ ਇਸ ਦਿਨ ਹਨੁਮਾਨ ਚਾਲੀਸਾ ਅਤੇ ਸੁੰਦਰ ਕੰਡ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਭਗਵਾਨ ਹਨੁਮਾਨ ਜੀ ਨੂੰ ਸਿੰਦੂਰ, ਚਮੇਲੀ ਦਾ ਤੇਲ ਅਤੇ ਬੂੰਦੀ ਦੇ ਲੱਡੂ ਭੇਟ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਇਸ ਦਿਨ ਵਰਤ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਰਾਮਾਇਣ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਮੰਗਲਵਾਰ ਅਤੇ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਦਾ ਦਿਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਿਤੀ ਦਾ ਨਿਰਧਾਰਨ
ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਪਰੰਪਰਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਹਨੁਮਾਨ ਜਯੰਤੀ ਚੇਤ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ (ਪੂਰਨਿਮਾ) ਨੂੰ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।