ਮਹੱਤਵ
ਰਮਜ਼ਾਨ ਇਸਲਾਮਿਕ ਕੈਲੰਡਰ ਦਾ ਨੌਵਾਂ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਮਹੀਨਾ ਹੈ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸੇ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਪੈਗੰਬਰ ਮੁਹੰਮਦ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਕੁਰਾਨ ਦਾ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਮਹੀਨਾ ਰੋਜ਼ਿਆਂ, ਇਬਾਦਤ, ਸਵੈ-ਚਿੰਤਨ ਅਤੇ ਭਾਈਚਾਰਕ ਸਾਂਝ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।
ਇਸ ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਸਮਾਪਤੀ ਉਤਸਵ 'ਈਦ-ਉਲ-ਫਿਤਰ' ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਧਾਰਮਿਕ ਰੀਤੀ-ਰਿਵਾਜ
ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ (ਸਹਿਰੀ) ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਣ (ਇਫਤਾਰ) ਤੱਕ, ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰਿਕ ਸੁਖਾਂ ਦਾ ਤਿਆਗ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਸਮਾਂ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ, ਕੁਰਾਨ ਦੀ ਪਾਠ, ਜ਼ਕਾਤ (ਦਾਨ) ਅਤੇ ਸਵੈ-ਸੰਜਮ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਰਾਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤਰਾਵੀਹ ਨਮਾਜ਼ਾਂ ਪੜ੍ਹੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਸਮੂਹ ਭੋਜਨ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਿਤੀ ਦਾ ਨਿਰਧਾਰਨ ਕਿਵੇਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ
ਰਮਜ਼ਾਨ ਦੀ ਮਿਤੀ ਇਸਲਾਮਿਕ ਚੰਦਰ ਕੈਲੰਡਰ (Lunar Calendar) ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਤੈਅ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਚੰਦਰਮਾ ਦੇ ਦਿਖਣ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ, ਗ੍ਰੈਗੋਰੀਅਨ ਕੈਲੰਡਰ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਦੀ ਤਾਰੀਖ ਹਰ ਸਾਲ ਲਗਭਗ 10-11 ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਬਦਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੰਦ ਦੇ ਦਿਖਣ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਦਿਨ ਦਾ ਫਰਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਮਿਤੀ ਇੱਕ ਸੰਭਾਵਿਤ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ।